بوده است كه خداگونه هايى در زمين پيدا شوند ، و بنابراين ساير موجودات طفيل هستى آنها هستند و لذا در روايات در مورد امام زمان عليه السلام وارده شده است كه « بيمنه رزق الورى » . اين در بيان ، علت غايى و هدف بودن آنها در خلقت عالم ليكن آنها نه تنها علت غايى ، بلكه علت فاعلى خلقت هم هستند . به اين بيان ، وقتى كه بنا شد سنخيت بين علت و معلول لازم باشد ، از واحد بسيط من جميع الجهات ، كثرات در نمى آيند . وقتى كه ما بين اجزاء عالم ، نظام ارزشى برقرار مى كنيم مى بينيم كه اينها با هم تفاوتهايى دارند و كأنّ از نظر درجات و رتبه از هم جدا هستند ، هر چند كه به يك واحد بر مى گردند . پس خدا بسيط از جميع جهات است و اينها كثرات مشتّت از هر نظر . آن كه به خدا قريب و نزديك است و در عين حال تناسب بيشترى با بقيه دارد ، واسطهء فيض مىشود . خدا به آنها فيض مىدهد و از طريق آنها به ديگران . فلاسفهء مشّاء مى گفتند : خداوند عقل اول را آفريد و چون در عقل اول وجود و ماهيت است و علم به خود و علم به حق و عشق به خود و عشق به حق حداقل شش جهت كثرتى درعقل اول هست و اين وسيله مىشود براى ايجاد كثرت بيشتر . عقل دوم و فلك اقصى از اين جهات كثرت به وجود آمدند ، و به همين ترتيب تا برسد به عقل فعال كه عقل دهم است .